Demir Kafesin Gölgesinde Siyaset: Bir Fotoğrafın Anlattığı Çöküş

 Demir Kafesin Gölgesinde Siyaset: Bir Fotoğrafın Anlattığı Çöküş

Bugün hapishane koşullarında çekilmiş, tozun ve zamanın ağırlaştığı bir kareye bakıyoruz. Sıradan bir fotoğraf değil bu; Türkiye’nin siyasal vicdanına tutulmuş soğuk bir aynadır. Yüzü tanıdık, hikâyesi uzun, yükü ağır bir siyasetçinin sessiz bakışı, aslında bir ülkenin kendi adalet algısıyla hesaplaşamamasının da belgesidir.

Bu tabloyu yalnızca bir “yargı süreci” diye açıklamak artık kimseyi ikna etmiyor. Çünkü mesele çok daha derin: hukuk, siyaset ve toplumsal temsil arasındaki bağın yıllar içinde sistematik biçimde aşınması.

Bir zamanlar uluslararası ölçekte siyasetçi, insan hakları savunucusu, yazar, şair, hukukçu ve entelektüel kimliğiyle anılan bir figürün bugün demir parmaklıklar ardında tutulması; sadece bireysel bir kader değil, kolektif bir siyasi çürümenin göstergesi olarak okunuyor.

Sorulması gereken soru şudur:

Bir ülke, kendi içinde bu kadar farklı kesimlerce tanınan bir siyasi aktörü neden hâlâ bir “çözüm üretim zemini” içinde değil de bir “cezaevi gerçekliği” içinde tartışır hale gelmiştir?

Asıl kırılma burada başlar.

Çünkü bu yalnızca iktidarın hukuk anlayışıyla açıklanamaz. Aynı zamanda bu siyasi hattı yıllarca taşıyan yapıların, partilerin ve toplumsal tabanların da sınavıdır. Bedeli bireyler öderken, kolektif siyasal reflekslerin zamanla geri çekilmesi, sessizleşmesi ve stratejik suskunluğa dönüşmesi ayrı bir sorundur.

Bugün en sert gerçek şudur:

Siyaset, sahip çıkma cesaretini kaybettiğinde geriye sadece açıklamalar kalır. Ve açıklamalar, hiçbir zaman adaletin yerini doldurmaz.

Toplumun farklı kesimleri ise artık daha net konuşuyor. Ezberlenmiş söylemler, otomatik siyasi refleksler ve kontrollü sessizlikler eski etkisini kaybetmiş durumda. İnsanlar artık şunu soruyor: “Bu bedel kimin adına ödendi ve kim bu bedelin arkasında durdu?”

Bu sorunun cevabı verilmediği sürece, hiçbir siyasi yapı kendini masum bir anlatının içine yerleştiremez.

İktidarın sertleşen hukuk pratiği nasıl eleştiriliyorsa, muhalefet içindeki dağınık ve geri çekilmiş refleksler de aynı açıklıkla tartışılmak zorundadır. Çünkü sessizlik de bir politik tercihtir; ve çoğu zaman en ağır sonuçları doğuran tercih sessizliktir.

Bugün gelinen noktada mesele bir kişiden ibaret değildir. Mesele, bir ülkenin adalet duygusunun hangi noktada kırıldığını kabul edip edememesidir. Ve bu kırılma kabul edilmedikçe, hiçbir siyasi yapı gerçek bir toplumsal güven üretemez.

Çünkü adalet sadece mahkeme salonlarında değil, toplumun hafızasında da yargılanır. Ve o hafıza, uzun süredir cevap bekliyor.

Muhittin Yalçınkaya

@NkayaMuhitin